Eksik Baskınlık ve Eş Baskınlık Konu Anlatımı

Merhaba arkadaşlar genetik / kalıtım konu anlatımımızın devamında yer alan eksik baskınlık , eş baskınlık ve kan grupları konu anlatımımızla devam ediyoruz.

Eksik Baskınlık Nedir?

Genlerden biri diğerine tam baskınlık kuramadığında ikisi arasında yeni bir fenotip görülebilir. Bu olay eksik baskınlıktır. Her iki alel gen de birbirine baskın gelemediğinden ikisi de büyük harfle gösterilir. Özelliği ise üs gibi yazılır.

Beyaz ve Siyah Endülüs Tavuklarından Mavi Tavuk Oluşur Şaka Gibi 🙂

2) Eş Baskınlık Olayı

Eş baskınlıkta iki karakter birbirine eşit baskınlık uygular böylece eksik baskınlıkta olduğu gibi ara fenotip oluşmaz her iki karakter de özelliğini hiçbir eksiklik olmadan gösterir. Örnek olarak insanda M ve N kan grubu sistemi

M ve N genleri arasında eş baskınlık vardır bu nedenle M kan grubundan olanlar MM genotipli N kan grubundan olanlar NN genotipli MN kan grubundan olan MN genotiplidir.

Aynı eş baskınlık olayı  AB0 kan grubu sisteminde A ve B genleri arasında da vardır ayrıca AB0 sistemi çok alelliliğe de örnektir.

4) A B 0  Kan Grubu Sistemi ve Kan Nakilleri

  • Alyuvar hücreleri üzerinde A antijeni varsa kan grubu A dır.
  • Eğer alyuvarında B antijeni varsa kan grubu B dir.
  • Eğer alyuvarda antijen yoksa kan grubu 0 dır.

Eğer hem A hem de B antijeni varsa kan grubu AB dir

  • Kan grubu A ise plazmada Anti-B antikoru var
  • Kan grubu B ise plazmada Anti-A antikoru var
  • Kan grubu AB ise plazmada antikor yok
  • Kan grubu 0 ise plazmada Anti-A ve Anti-B birlikte bulunur.

B kan grubuna sahip bir adama A kan grubu kan nakledilirse nakledilen kanın içinde Anti-B olacağından aşağıdaki gibi antijen-antikor reaksiyonu gerçekleşip  çökelme meydana gelecektir.

Kan naklinde vericinin alyuvarındaki Antijenine , alıcının plazmasındaki antikora bakılır. 0 grubunda hiç antijen olmadığı için tüm gruplara kan verir ama sadece kendi grubundan kan alabilir. AB grubunda antikor olmadığından tüm gruplardan kan alır ama sadece AB grubuna kan verebilir.

Örnek: A kan grubuna sahip biri B kan grubuna sahip birine kan verirse ne olur?

Vericinin antijenine alıcının antikoruna bakılır. A grubu verici olup A antijeni taşır B grubu alıcı olup plazmasında Anti-A  antikoru var!  ÇÖKELME OLUR! Kan nakli yapılamaz.

İnsanlarda Rh Faktörü

Heterozigot Rh(+) bir baba ile Rh(–) bir anne den

doğabilecek çocukların, Rh faktörü bakımından du rumları ne olur? Punnet karesinde gösteriniz.

Bağlı Genler ve Krossing Over ile Ayrılma

Aynı kromozom üzerinde bulunan genler birbirine bağlıdır krossing over ile ayrılmadıkları müddetçe birlikte kalma eğilimi gösterirler. Bağlı genler arasındaki bağlantılar ancak krossing over ile açılabilir.

Bağlı Genler ve Krossing Over ile Ayrılma

Bir kromozom üzerindeki genler ne kadar uzak ise bunlar arasında krossing over gerçekleşme olasılığı o kadar yüksektir. Yani krossing over olasılığı genlerin birbirinden uzaklığı ile doğru orantılıdır.

Rekombinasyon

Krossing over ile genlerin düzenlenmesine rekombinasyon denir. İki gen arasında rekombinasyon olma sıklığı rekombinasyon frekansını tanımlar. Bu değerler kromozom haritalamada kullanılır.

 

 

 

No comments yet.

Bir Cevap Yazın

ankara escort bayan escort ankara ankara escort ankara escort